Drainagemortel is een waterdoorlatende mortel die je onder tegels of andere bestrating legt. De laag hardt uit en vormt een stevige ondergrond, terwijl water via de open structuur kan wegzakken. Dat helpt voorkomen dat vocht direct onder de tegels blijft staan.
De mortel werkt alleen goed als het water daarna verder kan. Op een slecht doorlatende ondergrond kan alsnog water onder het terras blijven staan.
Hoe werkt drainagemortel?
Drainagemortel bestaat uit een bindmiddel en korrels met een bepaalde samenstelling. Tussen de korrels blijven openingen waardoor water kan lopen. Bij gewone, dichte mortel zijn die openingen veel kleiner of ontbreken ze.
Meestal ligt de drainagemortel tussen het zandbed en de bestrating. Regenwater kan via waterdoorlatende voegen in de mortellaag terechtkomen. Bij dichte voegen loopt meer water over het oppervlak weg. Daarom blijft een terras met een passend afschot, een lichte helling, ook bij gebruik van drainagemortel nodig.
De mortel is geen waterdichte laag. Ligt je terras tegen de woning, dan moet de aansluiting voorkomen dat water richting de gevel of onder de deur terechtkomt.
Waarvoor gebruik je drainagemortel?
Je gebruikt drainagemortel vooral als stevige, waterdoorlatende onderlaag voor buitenbestrating. De mortel kan geschikt zijn voor betontegels, klinkers, natuursteen en keramische tegels. Niet iedere tegel en mortel zijn vanzelf een goede combinatie: ook de ondergrond, hechtlaag en voegen moeten bij elkaar passen.
Vooral bij keramische tegels is de hechting een aandachtspunt. Een geschikte hechtlaag op de onderkant van de tegel helpt de tegel aan de mortel te verbinden. Zonder goede hechting kunnen tegels loskomen.
Drainagemortel is iets anders dan voegmortel. Drainagemortel ligt onder de bestrating; voegmortel vult de ruimtes tussen de tegels of stenen.
De voor- en nadelen van drainagemortel
Een uitgeharde laag geeft bestrating meer stevigheid dan een losse laag zand. Tegelijk kan water door de open mortel weg, waardoor het minder snel direct onder de tegels blijft staan. Dat kan vochtproblemen in de opbouw helpen beperken.
Er zijn ook nadelen. Aanleggen kost meer werk dan tegels op een los zandbed leggen. Je moet de mortel mengen, binnen de verwerkingstijd gebruiken en beschermen tijdens het uitharden. Een eenmaal verharde laag is ook lastiger te herstellen of aan te passen.
Drainagemortel lost een natte ondergrond niet vanzelf op. Kan water onder de mortel niet weg, dan blijft een goede afvoer of een andere opbouw nodig. Ook maakt de mortel een terras niet vanzelf vorstbestendig: achterblijvend water kan bij vorst nog steeds schade veroorzaken.
Drainagemortel aanbrengen onder tegels
De precieze werkwijze hangt af van de mortel en de bestrating. De volgende stappen geven een beeld van de aanleg:
- Maak een stabiele ondergrond waarop water verder kan wegzakken of worden afgevoerd. Breng het terras onder een lichte helling van de woning af aan.
- Meng de mortel met de voorgeschreven hoeveelheid schoon water. Bij een droge mortel ontstaat meestal een aardvochtig mengsel: vochtig, maar niet vloeibaar.
- Verdeel de mortel in de voorgeschreven laagdikte. Werk in stukken die je kunt betegelen voordat de mortel te ver uithardt.
- Breng zo nodig een geschikte hechtlaag aan op de onderkant van de tegels. Leg de tegels volgens de aanwijzingen van het product in de verse mortel en breng ze op hoogte met een rubber hamer.
- Bescherm de verse laag tegen felle zon, te snelle uitdroging, regen en vorst. Laat de mortel voldoende uitharden voordat je het terras belast.
De laagdikte en droogtijd verschillen per product en toepassing. Bij een voorbeeldproduct is het oppervlak na ongeveer 24 uur begaanbaar en na ongeveer 7 dagen volledig belastbaar. De omstandigheden tijdens het uitharden kunnen daarbij verschil maken.
Hoeveel drainagemortel heb je nodig?
De benodigde hoeveelheid hangt af van het oppervlak, de laagdikte en het verbruik van de mortel. Bereken eerst het aantal vierkante meters en bepaal daarna de laagdikte die bij je terrasopbouw past.
Een voorbeeldproduct verbruikt ongeveer 20 kilo per vierkante meter per centimeter laagdikte. Voor een oppervlak van 10 m² en een laag van 4 centimeter komt dat neer op ongeveer 800 kilo droge mortel. Die laagdikte is alleen een rekenvoorbeeld, geen advies voor ieder terras.
Drainagemortel is verkrijgbaar als droge mortel in zakken en voor grotere klussen ook in grotere hoeveelheden. De prijs hangt onder meer af van de hoeveelheid, de verpakking en eventuele bezorgkosten. Vergelijk daarom niet alleen de prijs per zak, maar ook het verbruik.
Veelgestelde vragen over drainagemortel
Kun je zelf drainagemortel maken?
Dat kan, maar de verhouding tussen bindmiddel, water en korrels bepaalt mede de stevigheid en waterdoorlatendheid. Met een samengestelde droge mortel heb je minder kans op een verkeerde korrelverhouding. Gebruik bij zelf mengen een recept dat past bij de toepassing.
Kun je terrastegels rechtstreeks in drainagemortel leggen?
Dat kan bij geschikte tegels en een passende mortel. Vaak is een hechtlaag op de onderkant van de tegel nodig. Die wordt bij sommige systemen samen met de tegel in de verse mortel gelegd.
Is drainagemortel geschikt voor een buitenmuur?
Drainagemortel voor bestrating is bedoeld als waterdoorlatende onderlaag, niet als gewone metsel- of voegmortel voor een muur. Gebruik voor metselen of voegen een mortel die voor die toepassing geschikt is.
Een goed terras begint met een opbouw waarin het water ook onder de mortellaag verder kan. Stem daarna de mortel, hechtlaag en voegen af op de gekozen tegels.